Een eerste horecabezoek en we raken spontaan in gesprek met een moeder, haar dochter en twee kleinkinderen uit Oss aan het tafeltje naast ons. Als we het over het weer eens zijn komt het gesprek op het leven van de kinderen, het meisje vier, de jongen net dertien jaar. Er leven zorgen bij moeder en oma over de onveiligheid op school; over agressie, geweld, drugs, een veiligheidsmedewerker en dergelijke. Als ik de jongen vraag hoe hij dat zelf beleeft zegt hij wel te weten wat er speelt, maar “ik ga het uit de weg, ik heb m’n eigen vrienden, en ik zit ook in een andere groep”. Gelukkig dat hij er zelf nuchter mee omgaat, denk ik. Maar het bericht dat het schoolreisje van groep acht van een basisschool in Oss is uitgesteld in verband met bedreigingen stemt niet vrolijk.

Later voert het fietspad langs de Maas ons via Langeweer naar Dedem en Dieden. Dedem ligt daar alsof je naar een ansichtkaart uit - zeg - 1951 kijkt: een lieflijke symbiose van kerk en café. Het rijke Roomse leven is hier trouwens nog sterk aanwezig in de vorm van ongelooflijk veel oude kerkgebouwen, soms temidden van amper vijf huizen. We dalen de dijk af naar het eerste veerpontje. We constateren met pijn dat er zo goed als geen vogels en insecten zijn. Toch verwelkomt de wildernis van de uiterwaarden je met zijn ruigte: pollen, struweel, wilgen, bloemen, grassen en een paar koeien juichen als een psalm, berijmd of onberijmd, maar nooit ongerijmd. Tenminste: zolang de mens niet ingrijpt, want dan dreigt scheefgroei.

Bij het water gekomen kun je kiezen tussen de koperen bel en een telefoonnummer. Ik kies voor het laatste en krijg te horen “Ja we hebben u gezien en zijn al op weg”. We zijn de enige overstekers op dit accu-gedreven pontje, bestuurd door twee vrijwilligers, ook senioren, en we varen. De oversteek van de Maas betekent dat we van het noorden van Brabant in het zuiden van Gelderland aankomen, en daar ligt het stadje Batenburg. Wat een parel! Vanaf het hoekcafé daalt de prachtige dorpsstraat, omzoomd door gemodelleerde lindebomen. Van de twee kerken ligt er een verscholen in uitbundig groen en zeer oude bomen. Maar onze grootste verrassing ligt in de grote kasteelruïne: indrukwekkend!

Later op de dag steken we via een ander pontje de Maas weer over naar Ravenstein. Ook hier een vrijwilligerskoppel dat verwelkomt, stuurt en het pontgeld int. Deze pontjes vallen onder één stichting, en worden vooral bekostigd door subsidies en veel sponsors, zoals de vele borden duidelijk maken. Als we amechtig neerzijgen op een terras in Ravenstein bestellen we koffie en een nougatine. Ik had er nog nooit van gehoord en leg even uit waar je dan aan begint. Denk aan een soort hazelino, dus met notenschuim en crème, maar dan met een bolletje mokka-ijs in het midden, het geheel gecompleteerd met een dakje van slagroom. De Bossche bol van vorig jaar was een belevenis, dit is er ook een, met de directe disclaimer dat er niks mis is met een Wezepertje of Heerdenaartje. (Wel ligt de vraag me zwaar op de maag waarom toch die verkleinworden, je zegt toch ook niet Boschbolletje of Limburgs vlaaitje? Kom gerust zelfverzekerd uit voor je eigen bakgeluk lijkt me.)

Thuisgekomen lezen we het bericht dat de politie de dader van de bedreigingen in Oss heeft opgespoord en zegt dat er niet echt een onveilige situatie is geweest. Maar het blijft wrang: wat gebeurt er veel negatiefs, ook in het leven van jonge mensen. Tegelijk besef je bij dit alles hoe bijzonder het is als je gewoon vrij kunt fietsen door de mooiste streken van Nederland. Vrijheid en onvrijheid liggen dicht bij elkaar, lopen soms dwars door elkaar heen. Ouderen maken zich terecht zorgen over wat de volgende generatie te wachten staat, maar veel jongeren leven meer in het nu en lijken zich daar niet zo mee bezig te houden. En dat is maar goed ook, lijkt me.

 Ton van Leijen (avanleijen@lijbrandt.nl)